Dagelijks stappen tienduizenden reizigers op Schiphol over van trein naar bus. Tegelijk rijden er ieder uur meer dan 200 bussen af en aan, naast taxi's, leveranciers en fietsers. Juist op deze plek moet een volledig nieuw busstation komen. Maar hoe bouw je op een van de drukste plekken van Nederland, zonder dat het verkeer stilvalt? En hoe zorg je ervoor dat de reiziger er zo min mogelijk last van heeft? Wij gingen in gesprek met Jeffrey Rundberg, projectmanager van de Multimodale Knoop Schiphol (MKS).
Shane van Hattum, duckdev.
Bouwen terwijl de winkel openblijft
Volgens Jeffrey is dat precies de uitdaging: "We bouwen in het hart van de bereikbaarheid van Schiphol. Alle verkeersstromen komen hier samen. Tegelijk willen we dat de reiziger zo min mogelijk merkt van de werkzaamheden. “In de bouw wordt vaak gesproken over bouwen terwijl de winkel openblijft. Dat betekent dat de dagelijkse activiteiten gewoon doorgaan, terwijl er op de achtergrond hard wordt gewerkt aan een grote verbouwing. Op Schiphol is dat niet anders.
Er is bovendien weinig ruimte. Het busstation ligt midden tussen het station, Schiphol Plaza, wegen en andere voorzieningen. Jeffrey noemt het een voortdurende zoektocht naar ruimte. "We moeten steeds functies tijdelijk verplaatsen om ergens anders te kunnen bouwen. Dat maakt dit project zo bijzonder. Alles moet doorgaan, terwijl wij stap voor stap aan de toekomst bouwen."
Het nieuwe busstation krijgt twintig haltes rond één centraal busplatform. Daarnaast komt er een overdekte fietsenstalling met ongeveer vijfhonderd fietsplaatsen en wordt ook het omliggende wegennet aangepast. Zo ontstaat straks een logischer en overzichtelijker overstappunt. Wat ook nog eens direct verbonden is met het onderliggende treinstation door de nieuwe trappen.
Goed samenwerken belangrijker dan ooit
Zo'n groot project kun je niet alleen uitvoeren. Binnen de Multimodale Knoop Schiphol werken het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, ProRail, NS, gemeente Haarlemmermeer, Schiphol en de Vervoerregio Amsterdam samen.
Shane van Hattum, duckdev.
Ook de uitvoering is verdeeld over verschillende partijen. ProRail samen met BAM moderniseerde de trappen en liften in Plaza en Zo realiseerde ProRail samen met BAM de nieuwe trapverbindingen tussen trein en bus door openingen in de bestaande spoortunnel te maken. Schiphol en de Vervoerregio werken met andere gespecialiseerde onderdelen van BAM aan het nieuwe busstation en het omliggende wegennet.
Volgens Jeffrey is overleg daarom misschien wel het belangrijkste onderdeel van het project: "We hebben voortdurend overleg met alle vervoerders, en Schiphol Operations en stakeholders zoals hotels. Bij iedere fase kijken we opnieuw hoe we de werkzaamheden uitvoeren zonder de bereikbaarheid in gevaar te brengen."
De reiziger merkt het misschien niet, maar….
Voordat een bouwfase begint, wordt uitgebreid onderzocht hoe reizigers zich door het gebied bewegen. Er worden loopstroomanalyses gemaakt om drukte en mogelijke knelpunten vooraf in beeld te brengen. Ook tijdelijke bewegwijzering krijgt veel aandacht. "Wayfinding en communicatie zijn ontzettend belangrijk. Reizigers moeten altijd hun weg kunnen vinden en zo weten waar ze naartoe kunnen."
Die samenwerking ziet ook Harro Homan, secretaris-directeur van de Vervoerregio Amsterdam. "Een belangrijke opgave voor ons is om samen met de veertien gemeenten goed busvervoer te organiseren. Schiphol is daarin een onmisbare schakel."
Volgens Harro gaat het daarbij niet alleen om vliegtuigpassagiers. "Het is belangrijk dat mensen makkelijk kunnen overstappen van bus naar trein. Dat geldt niet alleen voor reizigers, maar ook voor de duizenden mensen die iedere dag op Schiphol werken."
Klaar voor de toekomst
Shane van Hattum, duckdev.
De eerste resultaten zijn inmiddels zichtbaar. De nieuwe trapverbindingen tussen trein en bus zijn gereed en vormen straks de directe verbinding naar het nieuwe busplatform. Eind 2027 moet het nieuwe busstation in gebruik worden genomen. De verdere inrichting van het gebied wordt in 2028 afgerond. Als het project klaar is, merkt de reiziger vooral wat er niet meer is: minder drukte, kortere looproutes en een overzichtelijkere overstap.
Jeffrey vat het doel van het project eenvoudig samen: "We zorgen voor een directe en snelle verbinding tussen trein en bus. Daardoor wordt Schiphol Plaza rustiger en overzichtelijker. Uiteindelijk draait het allemaal om een betere reis voor de reiziger."